Fanatikleşmeden İnançlarımızı Nasıl İfade Ederiz?

Modern zamanların en önemli din sosyologlarından Peter L. Berger ve Anton C. Zijderveld Şüpheye Övgü adını verdikleri kitapta, toplum sorunlarını şüphe çerçevesinden düşünmenin belli başlı kavramsal hatlarını yeniden kat ediyorlar.

“Politeizm yüzyılı” şeklinde tasvir edilmeyi hak eden günümüz dünyası rölativizm ve fundamentalizmin içine hapsolmuş durumda. Modernizmin etkisiyle insanların maruz kaldıkları sorunlara dair ufuk açıcı yaklaşımlara duyulan ihtiyaç günden güne artıyor. Siyaset ve felsefe alanında üzerine oldukça çaba harcanan aşırılıklar önemli bir mesele olarak insanların önünde duruyor.

Kitap, şüphe bağlamına yalnızca kurumsal düzlemi harmanlamıyor, ülke örneklerine, hatta pek hayırla yâd edilemeyecek davranışlara da uzanıyor. Yedi bölümden oluşan çalışmanın ilk iki bölümünde yazarlar, sorunun modernitenin yarattığı dilemmadan bağımsız ele alınamayacağını vurguluyor. Hiç şüphesiz bu dilemmanın bir ucunda rölativizm diğer ucunda fundamentalizm var. Sonraki iki bölümde çağdaş dünyada din hakkındaki bu iki zıt söylemin ne anlama geldiği sorgulanıyor. Daha sonraki bölümlerde yazarlar, kitaba da adını veren şüphenin metedolojik rolü ve sınırları üzerinde fikri bir pusula sunuyorlar.

Peter L. Berger ve Anton C. Zijderveld kitapta, hem fundamentalizmden hem de rölativizmden kaçınan ve uzak duran “ılımlılık siyaseti”ni öneriyorlar. Hesap verebilirliği ve sorumluluğu esas alan entelektüel dikkatleriyle tüm insanlar için “yaşanabilir” bir dünya kurabilmenin incelikli arayışını sunuyorlar.

“Tanrının ölümü teolojisinin” modasının geçtiği zamanımızda şüphe fikri üzerinden, dini, siyaseti, modernliği, dünyayı, ahlakı, insaniyeti yeniden düşünmeye açılan bir kapı ‘Şüpheye Övgü’.

Peter Ludwig Berger Kimdir?

Bilinen sosyolojideki en etkili metinlerden biri olarak kabul edilen Thomas Luckmann, Reality’in Sosyal Yapısı: Bilgi Sosyolojisinde Bir Antlaşma (New York, 1966) adlı eser, kaleme aldığı en iyi bilinen kitabıdır. Kitap, toplumsal yapısalcılığın gelişmesinde merkezi bir rol oynamıştır. Bu eseri 1998’de Uluslararası Sosyoloji Derneği tarafından 20. yüzyılda sosyoloji alanında yazılan beşinci en etkili kitap olarak adlandırıldı.

Peter Ludwig Berger, 27 Haziran 2017’de 87 yaşında öldü.

Anton C. Zijderveld Kimdir?

21 Kasım 1937 yılında Endonezya’nın Malang şehrinde doğmuştur. Utrecht Üniversitesi’nde teoloji ve sosyoloji okudu. Altmışlı yıllarda Amerika Birleşik Devletleri’nde ünlü din sosyologu Peter L. Berger’in asistanlığını yaptı. 1966 yılında Leiden Üniversitesin’de doktorasını yapan Zijderveld altmışlı ve yetmişli yıllarda sosyoloji dalında New York’ta profesör asistanı, Montreal’da doçent, Tilburg’da profesör olarak çalıştı. 1985-2002 yılları arasında Rotterdam Erasmus Universitesi’nde görev yaparken aynı zamanda Montreal, Osaka ve Münih’te misafir hoca olarak dersler verdi. 2002 yılında emekli olan Zijderveld’in İngilizce ve Hollandaca dilinde
18 kitabı bulunmaktadır. Birçok kitabı Japonca, Almanca ve Türkçe’ye çevrilmiştir. Zijderveld, bazı dergilerde köşe yazarlığı yanında birçok sanat kuruluşunda yöneticilik görevi yapmış ve yapmaktadır. Amatör olarak piyano ve çello çalan Zijderveld 4 çocuk babası ve iki torun sahibidir.

Yazarın eserleri

 Klişelerin Diktatörlüğü

 Kültür Sosyolojisi

 Şüpheye Övgü